صفحه اصلی | اخبار | مجلات | محصولات ارغنون | دانلود | مقالات | اشتراک | فهرست فروشگاه ها
ماهنامه تخصصی موسیقی
تحلیلی، گزارشی، خبری
 
 
 
ماهنامه گزارش موسیقی - دوره سیزدهم، شماره 22 و 23
scott Bradly - اسکات بردلی خط حامل
کودکی ِآهنگین درگهواره‌ی ترانه‌های مادری
چه چیزی در موسیقی کودک اهمیت دارد؟
موسیقی انیمیشن- تام و جری
جادوی هنری مانچینی - پلنگ صورتی
 
برگشت به صفحه قبل
مقاله
کودکی ِآهنگین درگهواره‌ی ترانه‌های مادری
بررسی نقش لالایی در رشد کودک و شکل‌گیری حافظه‌ی موسیقایی او
نوشته: حمید عسکری
لالایی و جایگاه آن در موسیقی فولکلور
موسیقی فولکلور1، که لالایی یکی از قالب‌های آن است، در طی قرون متمادی با عبور از لایه‌های ذهن و زبان توده‌ی مردم، آن چنان سرشار از رنگ و بوی اندیشه و احساس آنان گردیده که بافتی از رگه‌های شعور و شاعرانگی قومی، بطرز شگفت‌انگیزی در جوهره‌ی عناصرش نقش بسته است. از این رو، می‌توان با تجزیه و تحلیل ساختمان موسیقی فولکلور به لحاظ محتوا ، ساختار ریتمیک و ملودیک ، شیوه‌های بیانی و غیره ، به نوعی، به درک ساختار عقلانی – عاطفی یک قوم نزدیک شد، و در جهت ترسیم نمایی از هویت ملی کوشید.
سادگی ، دلنشینی و بیانگری ترانه‌های محلی نشأت گرفته از روح بی‌آلایش و زلال روستائیانی است که حافظه‌ی موسیقایی آنان بستری برای حرکت تاریخی این ترانه‌ها بوده است، و راز ماندگاری این نغمه‌ها را باید در حضور و جریان دائمی‌شان در زوایای گوناگون زندگی روزمره‌ی مردم جستجو نمود2. گستردگی موضوعی این آوازها (از کارهای مردانه، همچون کشاورزی، و فعالیت‌های زنانه، همچون کارهای خانه گرفته تا انواع جشن‌ها و سوگواری‌ها و مراسم قومی و آیینی و غیره) بی‌تردید نمایانگر نقش و تاثیرشان در روند زندگی روستایی بوده است و جدای از ارزش تاریخ‌نگارانه، این آوازها حتی می‌توانند در درک سیر حیات معنوی یک قوم نیز مفید واقع شوند، تا جائی که بواسطه‌ی تحلیل آن ها، می‌توان خطوطی از عقاید، آرمان‌ها و احساسات یک ملت را در گذرگاه زمان ترسیم نمود.
لالایی، آوازی است مادرانه که غالباً با هدف راهی نمودن کودک به سرزمین خواب خوانده می‌شود، که گاه تا پایان دوره‌ی شیرخوارگی و حتی پس از آن نیز توسط مادر زمزمه می‌گردد. لالایی‌ها از جهت محتوای ادبی از تنوع مضمونی قابل توجهی برخوردارند و گوناگونی فرهنگ‌ها نیز به غنای آنها می‌افزایند. از رایج‌ترین مضامین لالایی‌ها می‌توان به این موارد اشاره نمود : 1-بیان آرزوها و رویاهای مادر نسبت به آینده‌ی کودک 2- ابراز عشق و علاقه مادر به فرزند 3- بیان احوال شخصی مادر (دلتنگی‌ها و نگرانی ها) 4- گلایه و شکایت مادر از روزگار سخت 5- نقل قصه‌های تاریخی و مذهبی و غیره. این مضامین افزون بر بار عاطفی، دارای ارزش‌های جامعه‌شناسانه و روانشناسانه نیز می‌باشند.

ادامه مطلب در مجله بخوانید...
بالا
مقاله
چه چیزی در موسیقی کودک اهمیت دارد؟
نوشته: ماهور احمدی
موسیقی کودک شاخه ای از موسیقی است که معمولاَ از دو جزء ترانه و ملودی تشکیل شده است. این ساختار، ترکیب دسته ی زیادی از موسیقی ها در دنیا ست. در نوعی از موسیقی شعر یا ترانه است که موسیقی را به دنبال خود می کشد و شنونده را ترغیب به شنیدن چندین و چند بار موسیقی می کند. موسیقی تحت تاثیر ادبیات بوده، اما آنچه که در نهایت ایجاد لذت می کند موسیقی است. اما در موسیقی کودک کدام یک از این اجزا است که کودک را تشویق و مشتاق شنیدن موسیقی می کند؟ ترانه یا موسیقی؟ آیا در موسیقی کودک از شعر استفاده می شود؟ تفاوت بین ترانه و شعر چیست؟
ترانه:کلامی موزون است که صرفاً برای ترکیب و استفاده با موسیقی سروده می شود.
شعر:یک قطعه ادبی ست که به منظور شعر سروده شده و تنها و بدون موسیقی اجرا می شود که بعد ها می توان روی آن موسیقی گذاشت. تفاوت شعر و ترانه این است که شعر صرفاً به هدف ادبی سروده می شود و فرق از اجرا با موسیقی ست اما ترانه با هدف مکمل بودن برای موسیقی و اجرای تلفیقی با موسیقی سروده می شود .
موسیقی کودک معمولا از ملودی های ساده ی چند خطی ساخته می شود وتکرار ملودی یکی از معیارهای موسیقی کودک است. معمولاً در موسیقی کودک از هارمونی ها و ارکستراسیون های پیچیده استفاده نمی شود. سازهای معمول موسیقی کودک ترکیبی از سازهای ارف و گروه سازهای ارکستر سمفونیک است. گاهی از سازهای محلی و سنتی هم استفاده می شود که این استفاده در ایران به شکل قابل توجهی اتفاق نیفتاد ه و جای کار بسیار دارد. در موسیقی کودک معمولاً ملودی اصلی با شعر های مختلف و رنگ بندی های متنوع ارکستر به اجرا می آید. آنچه در موسیقی کودک بیشتر تغییر می کند ترانه یا شعر است. ترانه های موسیقی کودکان معمولاً حالتی روایت گونه دارد و قصه ای یا مطلبی را دنبال می کند. این مطالب به شکل های گوناگون سروده می شود . دسته ای از این ترانه ها در برگیرنده روایت ساده ای از موضوعاتی است که برای کودک ایجاد تخیل و رویا و هیجان می کند، مثلاَ قطاری که راننده اش یه آهوست و بارش آلبا لو.
در اشعار موسیقی کودک ازموضوعات مورد توجه کودکان مثل حیوانات، بازی، شادی استفاده می شود. بعضی از این اشعار برای کودکان جنبه آموزشی و تربیتی دارد. این اشعار معمولا به نکاتی می پردازد، که شامل اصول اولیه ست که خانواده ها به فرزندان شان آموزش می دهند مثل مهربانی و نظافت (صبح زود پا میشم دست و رویم می شویم، به بابا و مامان جون سلام می گویم، پاکیزه ام مثل گل خوب- خوب و ملوس و تپل) (خوب از من یاد بگیری ببین دارم گل می کشم، مداد زرد من کجاست می خوام یه بلبل بکشم - با شیرِ آب بازی نکن، نگاه کن مثل موش شدی، نازی شیطون و بلا چقدر تو بازی گوش شدی)
به نظر می رسد آنچه برای کودک سه سال به بالا جذابیت ایجاد می کند شعر است. در تجربیات شخصی که داشته ام هر گاه برای کودکان نمونه هایی از موسیقی کودک را پخش کرده ام بعد از اتمام آن درباره مضمون شعر صحبت کرده اند و گاهی هم سوالی در باره آن پرسیده اند. به طور مثال شعر نوروز که در کتاب «ترانه های کوچک برای بیداری» تنظیم و گردآوری "ناصر نظر" آمده، عید نوروز باستانی را روایت می کند که برای بچه های بسیار جالب و خوشحال کننده بود. پاشا می گفت: «این آهنگ رو دوست دارم چون توش از عید و حاجی فیروز و از سبزه میگه»


ادامه مطلب در مجله بخوانید...
بالا
مقاله
موسیقی انیمیشن- تام و جری
نوشته: مهدی ساعدی
«اگر غفلت و بد فهمیدن موسیقی فیلم‌های بلند تأسف بار و توجیه ناپذیر است، بی توجهی نسبت به موسیقی در کارتون نزدیک به فاجعه است».
موسیقی در کارتون و فیلم‌های انیمیشن تجربی
طی مدت طولانی، در اولین کارتون‌ها از موسیقی مردم پسند و آوازهای محلی استفاده می‌شد. در تولیدات دهه‌ی 1930 یک داستان طنز و پرتحرک که با شادی و شور و نشاط توأم بود، با یک موسیقی پرجنب و جوش می‌آمیختند. موسیقی از نظر ریتم، مشخص و جمله‌های هشت میزانی، به شکل قرینه وار و نیز دارای لحن و رقص و تغییر حالت (تعقیب و گریز، خطر، شرارت، قهرمانی و غیره) بود. قرینگی‌ای که در ساختار موسیقی مردم پسند وجود داشت را نیز حفظ کرده بود و دارای صفا و سادگی بود. فیلم‌های کارتون در اصل نوعی «کروگرافی» (تجسم حرکت‌های باله) طنز را با موسیقی دلچسب ارائه می‌کرد. این همانندی حتی به جزئیات هم کشیده شد. مثل یک رقصنده که حرکت‌های دیدنی خود را برای خاتمه جمله‌های موسیقی نگه می‌دارد. سازندگان کارتون هم احتمالاً ناخودآگاه بعضی از جالب ترین تأثیرات کاری خود را با قراردادن حرکت‌های برجسته و نمایان (مثل بالا و پائین پریدن یک توپ یا زدن کیک خامه‌ای به صورت) روی کادانس‌های آکسان دار به همراه موسیقی مردم پسندی که در هر هشت میزان یک خاتمه دارد نمایان‌تر می‌کردند. اما وقتی کارتون‌های دهه‌ی 1940 و اوایل 1950 را می‌بینیم که توسط استودیوهای بزرگ تهیه شده اند، از تازگی و جراًتی که در موسیقی آن‌ها وجود دارد تعجب می‌کنیم. سازهای مورد استفاده معمولاً اندک و گویش موسیقایی به کار گرفته، بیشتر زبان قرن بیستمی است. حرکت مدام و دلنشین کارتون واقعاً نوعی رقص را در خاطر مجسم می‌کند. کارتون هم مثل باله امکان کاملی برای حرکت‌های نئوکلاسیکی قرن بیستم فراهم می‌کند که در بسیاری از آثار آهنگ‌سازانی مثل «استراوینسکی» و «داریوس میو» وجود دارد. جای تعجب نیست که بعضی از بزرگ ترین آثار نئوکلاسیک‌ها برگرفته از حرکت‌های باله می‌باشد، و چون کارتون هم حالتی شبیه رقص داشته، سبک نئوکلاسیک کاملاً با آن وفق دارد. آهنگ‌سازان کارتون نیاز به زبانی دارند که اجازه می‌دهد حرکت موسیقایی همان سرعت آتشینی را داشته باشند که در حرکت‌های بصری وجود دارد. سبک نئوکلاسیک با نوع بیان جمله‌ها و فرم خود باعث می‌شود تا یک سری حوادث مشخص بازگو شوند. این دقیقاً همان چیزی است که یک آهنگ‌ساز کارتون به آن احتیاج دارد. موسیقی برای کارتون خیلی زود به سوی یک هارمونی جسورانه حرکت کرد و بسیاری از عناصر سبک نئوکلاسیک را به کار گرفت. «اسکات برَدلی2» (1977-1891 میلادی- آمریکا) در سال‌های 1957-1930 در کمپانی متروگُلدن مایر MGM مشغول به کار بود. در دوره‌ی همکاری با «ویلیام هانا» و «جوزف باربرا» کارگردانان مجموعه‌ی «تام و جری»، در بین سال‌های 1958-1940 برای 114 اپیزود از مجموعه «تام و جری» آهنگ‌سازی کرد. او درباره موسیقی کارتون می‌گوید: «به نظرم رسید ما نمی‌توانیم صدای جرینگ جرینگ اسباب بازی بچه‌ها و آوازهای تند را جمع کرده و آن‌ها را همراه یک سوت کشیده مخلوط کنیم و نام آن را موسیقی کارتون بگذاریم. این امر مرا راضی نمی‌کرد و مطمئنم که مردم را هم راضی نمی‌کرد. بنابراین تصمیم گرفتم شیوه هایی برای نوشتن موسیقی پیدا کنم که به تصویر معنی بدهد. چیزی که بتواند صدای موسیقایی و سرگرم کننده داشته باشد.»
روش غیرمعمولی که «بردلی» در اوایل دهه‌ی 1940 بنیان گذارد، نوشتن موسیقی کارتون قبل از کشیده شدن نقاشی بود. امتیاز این شیوه آشکار بود. آهنگ‌ساز قادر بود در موسیقی خود بیش از حد معمول از تمهیدات موسیقایی مثل روباتو، آچلراندو، ریتارداندو و غیره استفاده نماید.

ادامه مطلب در مجله بخوانید...
بالا
مقاله
جادوی هنری مانچینی - پلنگ صورتی
ترجمه: زهرا آخوندی
هنری مانچینی (Henry Mancini) آهنگساز، رهبر ارکستر و تنظیم‌کننده بزرگ آمریکایی - ایتالیایی تبار، در 16 آوریل سال 1924در اُهایو چشم به جهان گشود. پدرش به او نواختن ساز فلوت را آموزش داد، به طوری که او در 9 سالگی ساز فلوت را به زیبایی می‌نواخت و در سن 12 سالگی با پیانو آشنا شد. او خیلی زود به تنظیم و آهنگسازی علاقمند شد. پدرش پس از آموزش مراحل اولیه موسیقی او را نزد، «ماکس آدکینز»، ستاره جَز فرستاد. آدکینز نسبت به استعداد «هنری» دید دیگری داشت و او را به «بنی گودمن» جازیست مشهور آن زمان معرفی کرد و هنری از همان سن کم به عنوان پیانیست و تنظیم‌کننده در گروه گودمن مشغول به فعالیت شد. پس از اتمام دبیرستان و پایان دوره موسیقی به نیویورک رفت و به عنوان پیانیست و سرپرست گروه «وینسنت لوپز» مشغول فعالیت شد.
مانچینی جنگ را نیز تجربه کرد چرا که در طول جنگ جهانی دوم در ارتش خدمت می‌کرد. او پس از اتمام جنگ با «جینی کنر» خواننده جز گروه میلر ازدواج کرد و بعد از آن به شهر هنرمندان، لس‌آنجلس سفر نمود. او فعالیت‌هایش را در رادیو و تلویزیون ادامه داد. پس از درخشش مانچینی در موسیقی فیلم «آبوت و کاستلو» در سال 1952، او به عنوان آهنگساز فیلم شهرت یافت. به طوری که کمپانی فیلمسازی یونیورسال او را تمام وقت برای برنامه‌های خود به کار گرفت.
علاوه بر آن مانچینی برای فیلمی از اورسن ولز به نام «لمس شیطان» در سال 1958موسیقی متن نوشت که به گفته خود او، موسیقی متن این فیلم یکی از بهترین کارهای او در آن دوره بوده است. اورسن ولز از او خواسته بود تا یک اثر واقع‌گرایانه را خلق کند و مانچینی در این فیلم با به خدمت گرفتن چند نوازنده خیابانی Jazz، به بهترین نحو ممکن واقع‌گرایی را با تمرکز بر هسته اصلی فیلم و تطبیق موسیقی بر آن ایجاد کرد.
حال دیگر همه دنیا «هنری مانچینی» را به عنوان موسیقیدان و آهنگساز مشهور می‌شناختند. از آثار دیگر موسیقی فیلم او می‌توان از «صبحانه در تیفانی»، «ویکتوریا»، «روزهای شراب و رز» (برنده اسکار 1962)، «هاتاری»، اثر سازی و به یاد ماندنی «پیاده‌روی بچه فیل»، «فیلم پلنگ صورتی» (با بازی کمدین مشهور انگلیسی پیتر سلرز در نقش کارآگاه کلوزو)، موسیقی فیلم «معما» (با بازی کری گرانت - آدری هیپورن و والتر متیو) و . . . نام برد. همچنين موسيقي فيلم‌هاي تلويزيوني چونThorn Birds ،Shadow Box ، Moon River و . . . از او بوده است. کارهاي او را خواننده‌هاي بزرگي چون Frank Sinatra وAndy Williams اجرا کرده‌اند.

ادامه مطلب در مجله بخوانید...
بالا
محل تبلیغ شما
 
   
 
درباره ما تماس با ما
 
  تمامی حقوق برای موسسه فرهنگی هنری ارغنون محفوظ می باشد و هرگونه برداشت مطلب با ذکر موخذ بلامانع می باشد.